Een back-up is pas echt waardevol wanneer je weet hoe je hem terugzet. Of je nu een mislukte update wilt herstellen, een defecte SSD vervangt of Home Assistant naar een nieuwe mini-pc verhuist: met een goede back-up kun je veel instellingen, automatiseringen en configuratie terughalen. In deze handleiding leggen we uit hoe je een herstel voorbereidt en uitvoert.
De stappen zijn vooral gericht op Home Assistant OS met Supervisor. Gebruik je Home Assistant Container (Docker), dan werkt het herstel anders: je beheert dan zelf de configuratiemap, containers en externe gegevens.
1. Wat bevat een back-up?
Een back-up kan Home Assistant-instellingen, configuratiebestanden, geschiedenis, Apps en geselecteerde mappen bevatten. Controleer bij het maken welke onderdelen zijn opgenomen. Een database op een aparte MariaDB- of PostgreSQL-server, bestanden op een NAS en gegevens van losse Docker-containers vallen niet automatisch onder de Home Assistant-back-up.
2. Controleer de back-up vóór je begint
Open Instellingen > Systeem > Back-ups. Controleer de datum, omvang, inhoud en eventuele versleuteling. Bewaar het wachtwoord van een versleutelde back-up op een veilige plek, los van de server die je wilt herstellen. Zorg bovendien voor een kopie buiten het apparaat zelf, bijvoorbeeld op een NAS of externe opslag.
3. Volledige back-up herstellen in Home Assistant OS
Als Home Assistant nog bereikbaar is, open je de back-uppagina, selecteer je de gewenste back-up en start je de herstelwizard. Kies de onderdelen die je wilt terugzetten en voer zo nodig het wachtwoord in. Een restore overschrijft de geselecteerde huidige gegevens met de gegevens uit de back-up. Maak daarom waar mogelijk eerst een actuele back-up van de huidige situatie.
Bij een nieuwe installatie kan tijdens de eerste configuratie een hersteloptie verschijnen. Zorg dat je back-upbestand beschikbaar is via de aangeboden methode. De exacte schermen kunnen per Home Assistant-versie verschillen.
4. Gedeeltelijk herstellen
Je hoeft niet altijd alles terug te zetten. Een gedeeltelijk herstel is bijvoorbeeld handig wanneer één App niet meer werkt of wanneer je alleen de Home Assistant-instellingen wilt terughalen. Selecteer uitsluitend de onderdelen die je wilt herstellen. Let op: de huidige versie van die onderdelen wordt overschreven; wijzigingen die je na de back-up hebt gemaakt kunnen verloren gaan.
5. Herstellen na een mislukte update
Onderzoek eerst welk onderdeel de storing veroorzaakt. Bekijk de logboeken en meldingen onder Reparaties. Begon het probleem direct na een update en bestaat er een back-up van daarvoor, dan kun je overwegen alleen het betreffende onderdeel terug te zetten. Herstel niet automatisch de volledige installatie wanneer slechts één App of integratie defect is.
6. Verhuizen naar nieuwe hardware of Proxmox
Installeer op de nieuwe machine eerst een passende Home Assistant OS-installatie. Herstel daarna de back-up tijdens de eerste configuratie of vanuit de back-uppagina. Controleer na het herstel de netwerkverbinding, vaste IP-adressen, USB-apparaten en eventuele opslagpaden. Een Zigbee- of Z-Wave-coördinator moet bij een VM mogelijk opnieuw via USB-passthrough worden gekoppeld.
Apps en integraties kunnen afhankelijk zijn van hardware of architectuur. Controleer na de verhuizing of alle Apps starten en of apparaten opnieuw verbinding maken. Verander niet tegelijk allerlei instellingen; test stap voor stap.
7. Herstellen bij Home Assistant Container (Docker)
Home Assistant Container bevat geen Supervisor en gebruikt niet dezelfde restorewizard. Maak zelf een kopie van de configuratiemap en eventuele extra mappen die je als volume koppelt. Maak daarnaast aparte back-ups van databases en aanvullende containers. Bij herstel plaats je de bestanden terug op de juiste locatie, controleer je bestandsrechten en start je de container met de juiste volumes en imageversie.
8. Vergeet externe databases en diensten niet
Gebruik je een externe MariaDB- of PostgreSQL-server, dan moet je die afzonderlijk back-uppen en herstellen. Hetzelfde geldt voor MQTT-brokers, NAS-bestanden en losse Docker-applicaties. Noteer de databasegebruiker, verbindingsinstellingen, netwerktoegang en locatie van de gegevens. Een herstelplan is pas compleet wanneer alle noodzakelijke afhankelijkheden weer beschikbaar zijn.
9. Veelvoorkomende herstelproblemen
- Back-up niet zichtbaar: controleer of het bestand op een ondersteunde locatie staat.
- Wachtwoord geweigerd: controleer hoofdletters en het wachtwoord van precies deze back-up.
- Herstel lijkt vast te lopen: geef het systeem tijd, controleer opslag en logs en onderbreek het proces niet onnodig.
- USB-apparaat ontbreekt: controleer passthrough en het seriële apparaatspad op de nieuwe host.
- Geschiedenis ontbreekt: controleer of Recorder-gegevens in de back-up zaten en of een externe database apart is hersteld.
10. Maak herstel onderdeel van je onderhoud
Controleer regelmatig of geplande back-ups slagen en extern worden opgeslagen. Bewaar meerdere herstelpunten: een recente versie voor dagelijks herstel en oudere versies voor problemen die pas later worden ontdekt. Test een herstel af en toe op een aparte testinstallatie als je installatie belangrijk is.
Veelgestelde vragen
Wordt een externe MariaDB-database meegenomen?
Nee, ga daar niet vanuit. Maak een afzonderlijke databaseback-up en test ook het terugzetten.
Kan ik een Raspberry Pi-back-up op Proxmox herstellen?
Een Home Assistant OS-back-up kan vaak op een andere ondersteunde HAOS-installatie worden hersteld. Controleer architectuur, Apps en hardwarekoppelingen. USB-apparaten moeten op de nieuwe host opnieuw beschikbaar worden gemaakt.
Conclusie
Een goede back-upstrategie bestaat uit meer dan automatisch een bestand maken. Controleer de inhoud, bewaar kopieën buiten je Home Assistant-systeem en vergeet externe databases en containers niet. Door herstel regelmatig te testen, weet je dat je bij een storing niet voor verrassingen komt te staan.